LDL TEROKSIDA ("OXIDIZED LDL"): PENTING TETAPI BUKAN OERKARA UTAMA

Dalam beberapa tahun kebelakangan ini, istilah "LDL teroksida" atau oxidized LDL (oxLDL) semakin kerap muncul dalam media sosial, blog kesihatan dan promosi pelbagai suplemen. Ada yang mendakwa bahawa LDL biasa bukanlah masalah sebenar. Sebaliknya, hanya LDL yang telah teroksida yang menyebabkan salur darah tersumbat dan membawa kepada serangan jantung.

Kenyataan ini tidak sepenuhnya salah, tetapi ia juga tidak menceritakan keseluruhan gambar.

Secara biologi, LDL teroksida memang memainkan peranan dalam pembentukan plak aterosklerosis. Apabila partikel LDL memasuki dinding arteri, sebahagiannya boleh mengalami proses pengoksidaan. Sel-sel pertahanan badan yang dipanggil makrofaj kemudian akan "memakan" LDL teroksida ini dan berubah menjadi foam cells. Pengumpulan foam cells inilah yang menjadi antara langkah awal pembentukan plak dalam salur darah.

Oleh sebab itu, ramai beranggapan bahawa jika LDL teroksida terlibat dalam pembentukan plak, maka mengukur LDL teroksida mestilah lebih penting daripada mengukur LDL biasa. Namun di sinilah sains mula menjadi lebih menarik.

Kajian-kajian besar mendapati bahawa walaupun paras LDL teroksida sering dikaitkan dengan risiko penyakit jantung, kelebihan tersebut banyak berkurangan apabila faktor risiko lain seperti umur, tekanan darah tinggi, diabetes, obesiti dan tabiat merokok diambil kira. Dalam erti kata lain, seseorang yang mempunyai LDL teroksida tinggi biasanya juga mempunyai faktor-faktor risiko lain yang sememangnya meningkatkan risiko penyakit jantung.

Ini menyebabkan kebanyakan pakar kardiologi masih bergantung kepada penanda yang lebih kukuh dan terbukti seperti LDL-C, non-HDL kolesterol dan terutamanya ApoB untuk menilai risiko kardiovaskular.

Perkara yang lebih penting ialah tiada bukti kukuh bahawa mengurangkan LDL teroksida secara khusus melalui ujian khas atau suplemen antioksidan dapat mengurangkan serangan jantung atau memanjangkan hayat. Banyak kajian mengenai vitamin antioksidan dan suplemen tertentu menunjukkan keputusan yang mengecewakan walaupun ada yang berjaya memperbaiki beberapa penanda makmal.

Sebaliknya, apa yang terbukti berkesan masih perkara yang sama seperti yang telah diketahui sejak sekian lama: menurunkan LDL dan ApoB, berhenti merokok, mengawal tekanan darah, mengurus diabetes, menjaga berat badan serta kekal aktif secara fizikal. Langkah-langkah ini bukan sahaja mengurangkan risiko penyakit jantung, malah turut mengurangkan proses pengoksidaan LDL secara tidak langsung.

KESIMPULAN

LDL teroksida sememangnya terlibat dalam proses pembentukan plak aterosklerosis, tetapi mengukurnya secara rutin tidak terbukti lebih bermanfaat daripada penanda risiko yang telah lama digunakan seperti LDL dan ApoB. Daripada terlalu fokus kepada satu biomarker yang mahal dan kompleks, lebih baik memberi tumpuan kepada faktor risiko yang benar-benar terbukti boleh mengurangkan serangan jantung dan menyelamatkan nyawa.

Dato' Dr.Rushdan Noor

22hb Jun 2026